Podstawowe zasady udzielania pierwszej pomocy – resuscytacja u osób dorosłych i dzieci

 

Jak wygląda pierwsza pomoc i resuscytacja krążeniowo-oddechowa?

Postępowanie w przypadku pierwszej pomocy różni się w zależności od tego, jak poszkodowany reaguje na głos oraz dotyk – najlepiej jest to sprawdzić, głośno zadając pytanie „Czy Pan/i mnie słyszy?”, jednocześnie chwytając lekko za bark. Jeżeli uda się uzyskać odpowiedź, należy wezwać pomoc i pozostać do czasu przyjazdu karetki z osobą poszkodowaną, stale monitorując jej funkcje życiowe. Jeżeli poszkodowany straci przytomność, przestanie oddychać lub od początku nie reaguje na próby kontaktu, należy niezwłocznie zadzwonić pod numer alarmowy i podjąć resuscytację. RKO przebiega w następujących krokach:

• uklęknięcie obok poszkodowanego oraz ułożenie nadgarstka jednej z rąk na środku jego klatki piersiowej, a następnie dołączenie drugiej ręki,
• wykonanie 30 uciśnięć na głębokość 4-5 cm z częstotliwością ok. 100 razy na minutę,
• udrożnienie dróg oddechowych poprzez odchylenie głowy (trzymając jedną ręką za czoło, a drugą za żuchwę osoby poszkodowanej), a następnie dokonanie dwóch oddechów ratowniczych (wdmuchiwanie powietrza przez usta tak, by klatka piersiowa uniosła się widocznie).

Uciskanie klatki piersiowej i oddechy należy powtarzać w stosunku 30:2 do czasu przybycia karetki albo odzyskania tchu przez poszkodowanego.

Jeżeli nie ma się pewności co do swojej umiejętności wykonywania oddechów ratowniczych, nie ma konieczności ich przeprowadzania. W takim przypadku należy skupić się na samych uciskach, najlepiej głośno je licząc – dzięki temu łatwiej utrzymać prawidłowy rytm, a w sytuacji, gdy pomocy udzielają dwie osoby, przygotować się do zmiany.

 

RKO u dzieci – czym różni się od resuscytacji osób dorosłych?

Przeprowadzanie RKO u dzieci rozpoczyna się od 5 oddechów ratowniczych. Wykonuje się też mniejszą liczbę uciśnięć – 15 zamiast 30. Należy również zastosować mniejszą siłę nacisku niż w przypadku osób dorosłych. U dzieci między 1. i 8. rokiem życia do ucisków używa się tylko jednej ręki, u starszych – obu. Uciśnięcia powinny być wykonywane na wysokości dolnej połowy mostka. Pozostałe zasady postępowania pozostają takie same jak przy przeprowadzaniu resuscytacji u dorosłych.

 

Postępowanie przy zakrztuszeniach u dzieci i dorosłych

Zakrztuszenie to stan, w którym np. pokarm trafia do tchawicy zamiast do przełyku, ograniczając lub odcinając dopływ powietrza do płuc. Ciało obce można usunąć przez:

• kaszel,
• lekkie uderzenia między łopatkami – stosowane głównie u młodszych dzieci,
• manewr Heimlicha – ostateczność u starszych dzieci oraz osób dorosłych.

Jeżeli nie udało się go usunąć, a osoba poszkodowana przestała oddychać, należy podjąć resuscytację i kontynuować ją do czasu przybycia karetki.

 

Automatyczny defibrylator zewnętrzny (AED) – kiedy można go zastosować?

Współcześnie coraz częściej w miejscach publicznych można spotkać automatyczne defibrylatory zewnętrzne, które są skonstruowane tak, by za pomocą komend głosowych przeprowadzić osobę udzielającą pomocy przez cały proces defibrylacji. Urządzenia AED można zastosować w sytuacji, gdy doszło do zatrzymania akcji serca. Nie należy go używać u osób przytomnych, dzieci poniżej 1. roku życia, a także wtedy, gdy występuje ryzyko wybuchu lub podpalenia materiałów łatwopalnych. To, gdzie znajduje się najbliższe, można sprawdzić za pomocą aplikacji mobilnej Stayin Alive.

 

Numery alarmowe, pod które można dzwonić w przypadku udzielania pomocy osobom poszkodowanym to 112 (ogólny) oraz 999 (Pogotowie Ratunkowe). Połączenia są bezpłatne i stanowią najszybszą formę wezwania profesjonalnego wsparcia medycznego. Kwalifikowanej pierwszej pomocy mogą udzielać ratownicy pełniący służbę nie tylko w pogotowiu, ale też policji czy straży pożarnej, a także osoby pracujące w WOPR, GOPR, TOPR oraz podobnych organizacjach.